TERME
“TERMİK SANTRALLER ŞEHRİ” OLSA NE OLUR!?
“Doğduğum
memleket”im de, öğretmenlikte ‘ilk görev
yerim memleket”im de, tarihinde görmediklerini görüyor, yaşamadıklarını
yaşıyor.
Terme
ve Akçakale…
“Küre-i
Arz”ın, “Mavi Gezegen”in, “Dünya”nın ‘bir köy hâline’ geldiği lakırdıları
söyleneni yıllar oldu.
Geçen
yıl Terme’mizdeki “su salgını mes’elesi”nde
görüldüğü üzre; “termik santraller mes’elesi”nde de tipik “idarî
fırkası/yönetim partisi”nin çok sayıdaki “ikircikli”, “çelişkili” durumları
yaşandı!
Mevcut
“siyasî irade”nin neredeyse bütün “yönetici kadroları”nın, hattâ “asker/sivil
bürokrasi”nin ekseriyetinin bile hem “hükûmet”i, hem de “devlet”i ‘temsil’
ettiği bir “Türkiye Gerçeği”nde; neredeyse bir “tesadüf” neticesi, “termik
santral” mevzûnda “halka açık bir toplantı”nın yapılacağı öğrenildi ve bu
durum, Samsun Yerel Basını aracılığı ile de ‘kamuoyu’ ile paylaşıldı…
Bir
zamanlar-2006’da- “Sahipsiz bir memleketin batması haktır”. şiarı ile 6(altı) ay düzenli bir şekilde yayınladığım,
aylık periyotlu , Terme’mizin “ilk blanner ebatlı/orta boy ebatlı” “Terme
REFLEKS” isimli mahallî/yerel gazetemizin bir “manşet”i, “Trafo Bir Büyük
Rakıya Gitti”, diye yazmıştık. Terme’mizde hem de ne “olumlu yatırımlar”ın “bir
büyük rakıya” başka yerlere yapıldığını hatırlatmıştık. Başımıza da gelmedik
kalmamıştı!!!
Hal
bu ki, “DHA Terme Temsilcisi”nin bir başka yerel gazetenin köşeyazısında
yazdıklarını, “Terme REFLEKS”in “manşet”ine çekerek, Terme halkını uyandırmak
ve bilinçlendirmekti yapılan!!! 2014’lerde tekrar aynı “manşet”e baktığımızda
ise aradan geçen sürede bazı “yatırımlar”ın da yapıldığını anlıyoruz!
“TERMİK
SANTRALLER” NASIL BİR YATIRIM?
Terme’miz,
tarihinde görmediği “ilkler”i yaşıyor, dedik ya; bu yaşanılan “ilkler”den belki
de “en müspet”i, “en olumlusu” ise “Terme Tersanesi”nin kurulmuş ve hâlen de
faaliyette olmasıdır.
Bu
yaz, şöyle bir “gezinti” ile bizatihi gördüm ki, “Terme Tersanesi”nde neredeyse
4.(dördüncü) gemi de yapılmakta idi. “Terme Tersanesi” yatırımı gibi halkımıza,
toplumumuza, insanımıza ve geleceğimize
“meteorolojik-klimatolojik-ekolojik-sağlık” açılarından hiçbir zararı olmayan bu tip “yatırımlar” a, ne de çok ihtiyaç var.
“Çeltik Fabrikaları”, “Fındık Fabrikaları”, “Süt Ürünleri İşletmeciliği” gibi “toplum sağlığı ve geleceği” namına hiçbir za-ra-rı olmayan bu tip “yatırımlar”, “istihdam/iş alanları”
açısından da bir kâr elbette…
Ancak,
“doğduğum memleket Terme”de bulunamadığım bir zaman diliminde, bir süreçte
konuşlandırılmış olan “Doğalgazlı Termik Santral”inin, “Akçay” mevkiine nasıl
ve ne şekilde konuşlandırıldığını bilemiyorum. Velâkin, sabık/eski Terme
Sakarlı Beldesi MHP’li Belediye Başkanı,
şimdinin Terme Belediyesi MHP’li Meclis
üyesi İzzet BODUR’un Terme yerel
basına yansıyan açıklamalarından da öğrendiğimiz üzre(1), “Terme Termik
Santraller Şehri”ne dönüştürülmek isteniliyordu. “Ağustos Sıcağı”nda Terme
halkınını da fokur fokur kaynatan ve neticede ilgili “Sivil Toplum
Kuruluşları”nın da tepkisini çeken “Termik Santraller Şehri Olma(ma)”
mes’elesinde ise Samsun Bölge Gazeteleri de gerekli katkıları yaptılar…
“Termik”,
İngilizce “Thermic”; ‘ısı ile ısı enerjisi ile ilgili’ demek olup; “Termik
Santraller” de, kısaca “suyun ısınması ile oluşan ısı enerjisinin hareket
enerjisine/kinetik enerjiye, mekanik enerjiye ve nihayetinde elektrik
enerjisine dönüşümünü sağlayan santraller” demek. “Enerji Dönüşüm Santralleri”
de denilen “Termik Santraller”, “suyun
ısınması” için hangi tür yakıt
kullanılırsa kullanılsın; neticede “elektrik enerjisi elde edilen santraller”
demek.
Şöyle
bir “internet”te, “arama motorları”ndan “incelemeler ve taramalar” yaptığımızda
da; Türkiye’mizde 30(otuz) civarındaki “Termik Santraller”den 20(yirmi)’ye
yakını hâlen faal durumda ve 80(seksen) civarında da yeni “Termik Santraller
Yapımı” planlanmakta.
“Oh,
ne güzel! Ne iyi! Bak, elektrik enerjisi de elde ediliyor, edilecek!”, gibi
tipik “idarî fırkası/yönetim partisi” ‘zihniyeti”nce düşünebilirsiniz.Velâkin
“kazın ayağı hiç de öyle değil!”
“Termik
Santraller Mes’elesi”ne “Meteorolojik-Klimatolojik-Ekolojik ve Sağlık”
açılarından bakabilmek yani asla ve kat’a “siyasî açılar”dan bakmadan, “araştırmalar”,
“raporlar” hazırlamak elzem. . Meselâ “TEMA”nın “Termik Santrallerin Etkisi
Uzman Raporu-Konya Kapalı Havzası ”(2) gibi. Uzun vâdede çok mes’elelerin
ortaya çıkacağı “ilmî” ve “akademik” bir çalışma olarak
belirtiliyor. İster yakıt olarak doğalgaz kullanılsın, isterse ‘en tehlikeli,
en kirli yakıt’ “kömür”, hele de “linyit kömürü” kullanılsın; neticede
“elektrik enerjisi” elde edilmiş olsun; hem “meteorolojik şartlar”da,
dolayısıyla “klimatolojik/iklim değişikliği”nde , “ekolojik şartlarda” ve
elbette “insan sağlığı” mes’elelerinde, gelecekte çok ciddî sıkıntılar yaşanılacağı , bilhassa da
vurgulanıyor.
Vurgulanan
ve hatırlanan bir husus ise “Terme’miz özeli”nde yaşadığımız üzre mes’elenin
hemencecik “siyasallaştırılmaması” ve böyle mes’elelerdeki “ilmî ve akademik
çalışma” eksikliği…
Halbu
ki, bilhassa ilgili üniversitemizin(OMÜ), ilgili fakülte ve bölüm hocalarının,
başka üniversiteler ile de işbirliği içerisinde, tez zamanda, meselâ “Termik
Santrallerin Etkisi-Terme Raporu”nu hazırlamaları ve hiçbir “siyasî baskı”dan
korkmadan, bütün “hakikatleri” ‘kamuoyu’ ile paylaşmalarıdır.
Şahsen,
aslında “mezuniyetim saham” da olan-İ.T.Ü. Meteoroloji Müh. Bölümü ve Master
İ.Ü. Meteoroloji-Klimatoloji- “Termik Santraller Mes’elesi”nde, yıllardır
“Sınıf Öğretmenliği” yapan biri olarak; bütün gücümle ve birikimimle, sadece
“ilmî ve akademik açıdan” yani “Meteorolojik-Klimatolojik” hattâ “Ekolojik ve
Sağlık” açılarından “Terme Termik Santraller Şehri Olsun mu?” suâline,
nâkıssız, tam olarak cevap verebilmeyi ne de çok arzulardım. Hattâ bu yazımı da
“siyasî” değil, sadece “ilmî ve akademik” açıdan yazmaya(!) “niyet” ettiğim üzre !!!
Neticede
çok yorucu ve uzun bir sürelik çalışma gerektiriyor.
Hem
Terme ve Samsun’daki “yazılı basın”ı fikr-i takiplerim; hem de “internet”teki
hızlı hızlı yaptığım tarama ve aramalarımdan; “Terme Termik Santraller Şehri
Olsun mu?” suâline, “Evet, olsun!” demek, “ilmen” de pek “yakışık” olmamakta…
Kaldı
ki, “Hidroelektrik Santraller”(HES) de Türkiye’mizin genelinde ve Karadeniz
Bölgemizde, uzun vadede, insanlarımıza çok sıkıntılar yaşatacaktır!
“Termik
Santraller” de, yine “elektrik enerjisi” elde edilen “Hidroelektrik
Santralar”in yol açtığı “ikinci HES faciası” mı oluyor ne!?
BODUR’un
açıklamalarından da anlıyoruz ki, Terme’mize çok sayıda “Termik Santraller”
kurulması planlanıyor. Kaldı ki, birincisi zaten yapılmış; ikincisi ise “izin”
aşamasında; üçüncüsü, dördüncüsü ve beşincisi ise kimbilir yolda!!!
NETİCE:
Baştaki
suâlimi tekrar soralım:
Suâl:
“Terme Termik Santraller Şehri Olursa Ne Olur!?”
Cevap:
Terme olmaz!!!
Sarıyer,
21.09.2014
İsmet
GÜLTEKİN
Dip
Notlar:
(1):
Terme BİLGİ Gazetesi, Ağustos 2014, ilgili sayı
(2):
“Termik Santral Etkileri Uzman Raporu-Konya Karapınar Kapalı Havza(TEMA)”,
“google” arama motoruna yazıldığında PDF’sine ulaşılıyor.
Ve
yine “Meteoroloji Genel Müdürlüğü”nün www.mgm.gov.tr
sitesindeki ‘ÇED Raporları’ ile www.karaatlas.org
sitesinde de bilgilendirici yazılar ve santralanitigrubu.org sitesinde
“Türkiye’de Termik Santraller” haritası…
